ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ԱԶԳԱՅԻՆ ԳՐԱԴԱՐԱՆ

Հայաստանի ազգային գրադարանը, որպես հայ գրատպության խոշորագույն պահոց և գրադարանագիտական, կրթական, մշակութային, տեղեկատվական խոշոր հաստատություն, ստեղծում է անհրաժեշտ պայմանները տեղեկության հավաքագրման, մշակման և այն ընթերցողներին բոլոր հնարավոր ուղիներով հասանելի դարձնելու համար։

Ազգային գրադարանի ֆոնդերը ձևավորվել են պետական, հասարակական և մշակութային նշանավոր գործիչների՝ Ա․ Մյասնիկյանի, Ն․ Արղությանի, Բ․ Ղորղանյանի, Լեոյի և այլոց անձնական գրադարանների, կրթական և ուսումնական հաստատությունների հավաքածուների ու նվիրատվությունների հիման վրա։

Գրադարանն ունի հարուստ հավաքածու (գիրք, հանդես, թերթ, ազդագիր, ձայնապնակ, դրամ, ատենախոսություն և այլն), որի կազմում առանձնանում են հայերեն առաջին տպագիր գիրքը՝ «Ուրբաթագիրքը» (1512թ․, Վենետիկ), հայերեն առաջին պարբերականը՝ «Ազդարարը» (1794-1796թթ., Մադրաս), հայատառ առաջին տպագիր քարտեզը՝ «Համատարած_Աշխարհացույցը»  (1695թ., Ամստերդամ)։ Գրադարանի գործառույթները բազմապիսի են և բազմօրինակ՝ ընթերցողների սպասարկում, տպագիր նյութերի համալրում, մշակում, պահպանում և թվայնացում, ինչպես նաև մատենագիտական-հետազոտական աշխատանքների կատարում և հրատարակում։

ՀԱԳ-ի պատմության սկիզբը համարվում է 1832թ., երբ հիմնադրվեց Երևանի Գավառական գիմնազիայի գրադարանը, որի 18.000 միավորի հիման վրա կազմավորվեց Հայաստանի ազգային գրադարանի հավաքածուն: 1919թ․ հուլիսի 4-ին Հայաստանի Մինիստրների Խորհրդի նիստում ընդունվեց «Պետական հանրային մատենադարանի մասին» օրենքը. 1999 թվականից հուլիսի 4-ը նշվում է որպես Հայաստանի ազգային գրադարանի օր։ 2019թ․լրացավ օրենքի ընդունման 100-ամյակը։

2017թ. սեպտեմբերի 25-ին Հայաստանի ազգային գրադարանում բացվեց Գրատպության_թանգարանը․ այստեղ տպագրության պատմությունն արտացոլված է վեց սրահներում՝ Գրի ակունքներ, Հայոց Այբուբեն, Հայ գրատպագրության առաջնեկներ, Հայկական գրատպության սփյուռք, Գրահրատարակչություն և Գրի հավերժություն։ Թանգարանում ներկայացված են հնատիպ գրքեր, տպագրական մեքենաներ, կիշեներ և այլն։

ՀԱԳ-ը ունի 4 մասնաշենք, որոնցից ամենահինը Ալ. Թամանյանի նախագծած գլխավոր մասնաշենքն է (1939թ․). վերջինիս կառուցումը ֆինանսավորել են Խորհրդային Հայաստանի կառավարությունը և «Գրիգոր ու Կարապետ Մելքոնյան» հիմնադրամը։ Այնուհետև շենքը հիմնանորոգվել է 2008-2011թթ․՝ ՀՀ կառավարության ֆինանսավորմամբ։ Գրադարանը համագործակցում է աշխարհի 40 երկրների 160 կազմակերպությունների, գրադարանների ու անհատների հետ։ ՀԱԳ-ը գրքափոխանակություն է իրականացնում Ռուսաստանի ազգային (Սանկտ Պետերբուրգ) և պետական (Մոսկվա) գրադարանների, ԱՄՆ Կոնգրեսի գրադարանի (Վաշինգտոն), Անգլիայի, Ֆրանսիայի, Իրանի, Կորեայի, Լեհաստանի, Ռումինիայի, Բուլղարիայի, Գերմանիայի, Հունգարիայի, Բելառուսի, Ճապոնիայի և մի շարք այլ երկրների ազգային և համալսարանական գրադարանների հետ։ Միջազգային գրքափոխանակության միջոցով, ՀԱԳ-ի հավաքածուները տարեկան համալրվում են 1000-1200 միավոր գրականությամբ: ՀԱԳ-ը համագործակցում է Հայաստանում գործող հավատարմագրված 21 դեսպանատների, ինչպես նաև միջազգային կազմակերպությունների գրասենյակների հետ։

Գրադարանն ունի ընթերցողների լայն շրջանակ։ Տարբեր տարիներին գրադարան են այցելել հայ նշանավոր գրողներ Ա․ Իսահակյանը, Պ․ Սևակը, Դ․ Դեմիրճյանը, Ն․ Զարյանը, հայտնի և անվանի գիտնականներ Վ․ Համբարձումյանը, Ջ․ Կիրակոսյանը, Ս․ Մերգելյանը, Է․ Ջրբաշյանը և շատ ուրիշներ։

ՆՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

Համագործակցության հուշագիր Հայաստանի ազգային գրադարանի և Երևանում Ռուսաստանի Գիտության և մշակույթի կենտրոնի միջև

Համագործակցության հուշագիր Հայաստանի ազգային գրադարանի և Երևանում Ռուսաստանի Գիտության և մշակույթի կենտրոնի միջև

Հայ-ռուսական դիվանագիտական հարաբերությունների 30-ամյակին ընդառաջ՝ «Հայաստանի ազգային գրադարան» ՊՈԱԿ-ի և Երևանում Ռուսաստանի Գիտության և մշակույթի կենտրոնի (Русский дом в Ереване) միջև կնքվեց համագործակցության հուշագիր։ Սկսվել է համատեղ գործունեության պլանի մշակման գործընթացը, որը կունենա ինչպես գիտական, այնպես էլ մշակութային բնույթ։ «Ընդհանրապես Հայաստանը և Ռուսաստանը տարիներ շարունակ մարդասիրական հիմունքներով բազմաթիվ ծրագրեր են իրականացնում։ Դրանք գիտական կոնֆերանսներ են, մշակութային տարբեր միջոցառումներ: Պետք է նշել ևս մեկ գործոն. Ազգային գրադարանի ամբողջ հավաքածուն ընդգրկում է շուրջ 7 միլիոն օրինակ գրքեր, և այդ հավաքածուից գրեթե 5 միլիոնը բաժին է ընկնում ռուսալեզու գրականությանը, իսկ մնացած գրքերը տարբեր լեզուներով են»,- ընդգծց ՀԱԳ տնօրեն Աննա Չուլյանը։ «Քանի որ մենք երկար ժամանակ ապրել ենք նույն լեզվամշակութային տարածքում, Ռուսաստանի հետ հարաբերությունները բավականին ...

ավելին »

ՄԻՋՈՑԱՌՈՒՄՆԵՐ

ՀՆԴԿԱՀԱՅ ԳԱՂՈՒԹԸ ԵՎ ՀԱՅՈՑ ՄԱՐԴԱՍԻՐԱԿԱՆ ՃԵՄԱՐԱՆԸ

ՀՆԴԿԱՀԱՅ ԳԱՂՈՒԹԸ ԵՎ ՀԱՅՈՑ ՄԱՐԴԱՍԻՐԱԿԱՆ ՃԵՄԱՐԱՆԸ

Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնի Քրիստոնեական դաստիարակության կենտրոնի տնօրեն Հոգշ․ Տ․ Զաքարիա Ծայրագույն վարդապետ Բաղումյանը, ով երեք տարի զբաղեցրել է Կալկաթայի Հայոց Մարդասիրական ճեմարանի վարչական տնօրենի պաշտոնը, այսօր Հայաստանի ազգային գրադարանում ներկայացրեց Հնդկահայ գաղութը և հայոց մարդասիրական ճեմարանը թեմայով դասախոսություն։ Վարդապետ Բաղումյանը մի շարք հոդվածների և ...
«Տեսանելիություն, ներգրավվածություն և ազդեցություն» թեմայով երկօրյա գագաթնաժողով

«Տեսանելիություն, ներգրավվածություն և ազդեցություն» թեմայով երկօրյա գագաթնաժողով

2021 թվականի նոյեմբերի 8-ից 10-ը Արաբական Միացյալ Էմիրությունների Շարջա քաղաքում կայացավ ...
Литературные процессы в России: состояние на сегодня и перспективы развития

Литературные процессы в России: состояние на сегодня и перспективы развития

28 октября в малом зале Национальной библиотекբ Армении состоялся показ фильма на историческую ...