Նորություններ

Հայաստանի ազգային գրադարան — 101

Հուլիսի 4-ը  որպես Հայաստանի ազգային գրադարանի օր նշվում է 1999 թվականից: 1919 թվականի հուլիսի չորսին ընդունված «Պետական հանրային մատենադարանի մասին» օրենքով է գրադարանը ստացել ՊԵՏԱԿԱՆ ԳԼԽԱՎՈՐ ԳՐԱԴԱՐԱՆԻ կարգավիճակ:  Այսօր մենք նշում ենք գրադարանի պետական կարգավիճակ ստանալու 101-ամյակը: Գրադարանի պատմությունը, սակայն, շատ ավելի հին է. Գրադարանի հիմնադրման տարեթիվը համարվում է 1832թ. հունվարը: 1828թ. Արևելյան Հայաստանը միացավ Ռուսական կայսրությանը: 1832թ.  հունվարի 14-ին Երևանում բացվեց գավառական գիմնազիա, որտեղ սկսեց գործել նաև գրադարան: Այս հաստատությունը իր գրադարանով պետք է դառնար Ռուսական կայսրության կրթական -պետական ծրագրերը իրականացնողը: Գիմնազիայի գրադարանը նախատեսված էր ուսումնական հաստատության սովորողներին և ուսուցիչներին ծրագրային անհրաժեշտ գրականությամբ ապահովելու համար, բայց կարճ ժամանակ անց դուրս եկավ դպրոցական գրադարանի շրջանակներից՝ ...

ՕՐՎԱ ԳՐՈՂՆԵՐԸ. ԳՐԱԿԱՆՈՒԹՅԱՆ ՆՈԲԵԼՅԱՆ ՄՐՑԱՆԱԿԱԿԻՐ ԳՐՈՂՆԵՐ ՀԵՐՄԱՆ ՀԵՍՍԵ ԵՎ ՎԻՍԼԱՎԱ ՇԻՄԲՈՐՍԿԱ

Այսօր՝ հուլիսի 2-ին են ծնվել գրականության Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր երկու գրողներ՝  գերմանացի հռչակավոր գրող, գրականագետ, փիլիսոփա Հերման Հեսսեն (1877-1962) և լեհ բանաստեղծուհի, էսսեիստ, թարգմանիչ Վիսլավա Շիմբորսկան (1923-2012): Հերման Հեսսեի՝ 20-րդ դարի գերմանալեզու լավագույն արձակագրի երկերը համարվում են գերմանական փիլիսոփայական գրականության գլուխգործոցներ: Ռոմանտիզմի վերջին ասպետ Հեսսեին գրականության այդ ուղղության թեմաններն ու կերպարներն ուղեկցել են ստեղծագործական ամբողջ ընթացքում. շրջակա միջավայրին հակադրված հերոս, փախուստ հասարակությունից, ես-ի փնտրտուքներ։ Հեսսեի «Տափաստանի գայլը» և «Հուլունքախաղ» վեպերի հայերեն թարգմանիչ, ԵՊՀ ռոմանագերմանական բանասիրության ֆակուլտետի արտասահմանյան գրականության ամբիոնի վարիչ Արա Առաքելյանը գրում է, որ ինչպես 20-րդ դարի գերմանական գրականությունը, այնպես էլ Հեսսեի ստեղծագործությունների մեծ մասը համարվում են ամենաբարդ ...

ԸՆԹԵՐՑԱՆՈՒԹՅԱՆ ՄԱՐԱԹՈՆ 2020

Այսօր մեկնարկում է Հայաստանում ԱՄՆ դեսպանության և ամերիկյան անկյունների կազմակերպած Ընթերցանության մարաթոն 2020-ը: Հայաստանյան մեծ և փոքր ավելի քան 20 գրադարանների ներկայացուցիչները, դեսպանատան պաշտոնյաները, տասնյակ ամերիկացի դիվանագետներ, միջազգային վիրտուալ հյուրեր ամբողջ օրվա ընթացքում իրար հերթագայելով հայերեն և անգլերեն առցանց կընթերցեն ամերիկացի գրող Հարփըր Լիի «Ծաղրասարյակ սպանելը» դասական վեպը: Շղթայական ընթերցանությանը կմիանան կամավորներ տարբեր երկրներից և մայրցամաքներից: Հայաստանի ազգային գրադարանի երեք աշխատակիցները՝ հանրության հետ կապերի եւ միջոցառումների կազմակերպման բաժնի առաջատար գրադարանավար Նարինե Գիժլարյանը, համայնքային գրադարանների համակարգման բաժնի վարիչ Հասմիկ Բաբաջանյանը եւ մատենագիտության եւ գրադարանագիտության բաժնի առաջատար մատենագետ Աստղիկ Ներսիսյանը, վեպից հատվածները կընթերցեն ժամը 16:00-ից սկսած:
Ընթերցանության մարաթոնը կազմակերպվում է արդեն ...

ՆՈՐ ԳՐՔԵՐ՝ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ԱԶԳԱՅԻՆ ԳՐԱԴՐԱՆԻՆ

Հայաստանի ազգային գրադարանը շարունակում է համալրվել արժեքավոր աշխատություններով: Անձեռնմխելի գրականության բաժնի Հայ հեղինակները օտար լեզուներով հավաքածուն օրերս համալրվել է բանասիրական գիտությունների թեկնածու, դոցենտ Ելենա Էթարյանի Yelena Etaryan 2020 թվականին հրատարակած «Formen literarischer Selbstreflexion bei Thomas Mann und Günter Grass» մենագրության օրինակներով: Նվիրատվության համար հեղինակը Հայաստանի ազգային գրադարանի տնօրինության կողմից արժանացել է շնորհակալագրի:
Ելենա Էթարյանը դասավանդում է Երևանի Վալերի Բրյուսովի անվան համալսարանում: Նրա հետազոտությունների առանցքում գերմանական գրականությունն է: 2017 թվականին Ելենա Էթարյանը արժանացել է Ալեքսանդր ֆոն Հումբոլդթ հիմնադրամի Գեորգ Ֆորսթեր գիտահետազոտական կրթաթոշակների՝ հնարավորություն ստանալով գիտահետազոտական աշխատանք կատարել Գյոթինգենում և Դյուսելդորֆում: Հեղինակը նաեւ DAAD- ի և KAAD-ի շրջանավարտ Է:
«Formen ...

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ԱԶԳԱՅԻՆ ԳՐԱԴԱՐԱՆԸ՝ ԱՌՑԱՆՑ ՏԻՐՈՒՅԹՈՒՄ

Արտակարգ դրության հայտարարելու առաջին իսկ օրվանից Հայաստանի ազգային գրադարանը սկսեց աշխատել առցանց ռեժիմով՝  անընդմեջ պահելով կապը ընթերցողների հետ: Առցանց տիրույթում աշխատանքն իրականացվում է Հայաստանի ազգային գրադարանի եւ Գրատպության թանգարանի ֆեյսբուքյան էջերի միջոցով։ Հանրության հետ կապերի եւ միջոցառումների բաժնի աշխատակիցների կողմից պարբերաբար ընթերցողին են  ներկայացվում ազգային գրադարանի առցանց շտեմարանները, մանրամասն տեղեկություններ է տրվում դրանցից օգտվելու կարգի վերաբերյալ։ Մնա տանը գիրք կարդա  եւ երեկոյան ընթերցանություն հեշթեգերով ներկայացվում են գրքերի բացառիկ հրատարակություններ: Ընթերցողներին առաջարկվում  է կարդալ եւ առցանց հարթակում ծավալել քննարկում տրամադրված գրականության վերաբերյալ: Ընթերցողներին է ներկայացվում նաեւ գրադարանի վերջին համալրումները՝ գրքեր, որոնցից ընթերցողները կարող են օգտվել գրադարանի կանոնավոր գործունեությունը վերսկսվելուն ...

ԱՐՏԱՇԵՍ ՏԵՐ-ԽԱՉԱՏՈՒՐՅԱՆԻ ՈՐԴԻՆԵՐԸ ՄԱՏԵՆԱԳԵՏԻ ԱՆՁՆԱԿԱՆ ԳՐԱԴԱՐԱՆԻ ԲԱՑԱՌԻԿ ԳՐՔԵՐԸ ՆՎԻՐԵՑԻՆ ԱԶԳԱՅԻՆ ԳՐԱԴԱՐԱՆԻՆ

Նա մատենագետ էր, լեզվաբան, բառարանագետ, բանահավաք, պատմաբան, մանկավարժ, խմբագիր, հրատարակիչ…բայց առաջին հերթին մեծ գրքասեր: Գրքերն էին նրա ամենամեծ սերը, գրադարան ստեղծելը կյանքի կարեւորագույն ձեռքբերումներից էր համարում… ԱՐՏԱՇԵՍ ՏԵՐ-ԽԱՉԱՏՈՒՐՅԱՆԻ որդիները սա առաջին հանդիպման ժամանակ են խոստովանում: Անասելի հուզված են: Ձեռքում մեծ պայուսակ են պահում, որի պարունակությունը հորից մնացած ամենամեծ հիշատակն ու իրենց մանկության վերհուշն է: «Առաքելություն ունենք, որ այսօր պետք է ի կատար ածենք: Վստահաբար Արտաշեսը մտքում այսօրն ուներ, երբ հավաքում էր գրքերը: Այս ժառանգությունը վերջապես հասավ այնտեղ, որն էլ իր հանգրվանը պետք է լինի»,- ասում են ու մեկիկ- մեկիկ սեղանին շարում արժեքավոր գրքեր՝ Նոր կտակարաններ,Աստվածաշնչեր,Սաղմոսարաններ…բացառիկ հրատարակությունների մեծ մասը գրադարանում բացակա օրինակներ են, որոշ գրքերից էլ միայն մեկ օրինակ կա: «Սա միայն մի մասն է: ...

Եվրոպայի խոշորագույն գրադարանը համալրվել է հայալեզու գրականությամբ

Գիրք նվիրելու օրը Հայաստանի ազգային գրադարանը հայերեն լեզվով գրքեր է նվիրել Ամստերդամի հանրային գրադարանին, որի հիման վրա ստեղծվել է հայկական հավաքածու: Այն պարբերաբար կհամալրվի նոր գրքերով:
Ամենայն բանաստեղծ Հովհաննես Թումանյանի ծննդյան օրը Ամստերդամի Կենտրոնական գրադարանում կազմակերպվել է նաեւ ԿԳՄՍ նախարարության «Հայ գրականությունը թարգմանություններում» դրամաշնորհով հոլանդերեն թարգմանված Թումանյանի հեքիաթների գրքի շնորհանդեսը:
Ամստերդամի հանրային գրադարանի տնօրինությունը Հայաստանի ազգային գրադարանին է նվիրել շուրջ 30 հատոր անգլերեն և նիդերլանդերեն ...

Ուրուգվայական անկյան բացում` ընդհանուր ընթերցասրահում

«Թող ամեն մեկը պեղի իր ներսը. դա միակ տեղն է, ուր մարդը կարող է գտնել ճշմարտությունը: Ի՞նչ է գրականությունը, եթե ոչ՝ մի երկար ինքնախոստովանություն»: Խուան Կառլոս  Օնետտի

Գիրք նվիրելու օրը գրադարանը և՛ գրքեր նվիրեց, և՛ գրքեր նվեր ստացավ: Ուրուգվայական անկյունում ուրուգվայական դասականների մատենաշարի գրքերն են՝ Ուրուգվայի նվերը Ազգային գրադարանին: «Ուրուգվայական գրականություն շատ-շատ եմ սիրում: Լատինաամերիկյան իմ առաջին գիրքը Խուան Կարլոս Օնետտիի «Անդունդը» վիպակն էր, որը կարդացի, երբ առաջին կուրսի ուսանող էի: Այդ ժամանակ ես տարված էի էքզիստենցիալիզմի գրականությամբ, Սարտր ու Կամյու էի կարդում, և զարմացա, որ այն ժամանակ, երբ ստեղծվում էին Սարտրի և Կամյուի գլուխգործոցները, Լատինական Ամերիկայում կար էքզիստենցիալիզմի աշխարհայացքը կրող այսպիսի հեղինակ: Հետագայում կարդացի ուրուգվայական այլ հեղինակների, բայց իմ ամենասիրելի գրողը մնում է Խուան Կարլոս Օնետտին»: Հայաստանի ...

ԳԻՐՔԸ ՝ ԼԱՎԱԳՈՒՅՆ ՆՎԵՐ

«Գրքերն աշխարհի արտացոլանքն են, որոնք պարունակում են նրա անսահման խորությունը, բազմազանությունն ու անկանխատեսելիությունը…»:
Ժան Պոլ Սարտր Հայաստանի ազգային գրադարանում այսօր յուրաքանչյուրը կարող էր ընտրել ու տուն տանել իր Գիրքը: Գիրք նվիրելու օրվան նվիրված միջոցառումները գրադարանում սկսվել էին վաղ առավոտից: Մինչ նորաբաց գրքափոխանակության անկյունում տասնյակ ընթերցողներ ու աշխատակիցներ իրեն նվեր գիրքն էին ընտրում գրադարանի մի խումբ աշխատակիցներ ուղեւորվեցին Լոռվա մարզ, Դսեղ գյուղ՝ Հովհաննես Թումանյանի տուն-թանգարան: Ավելի քան 100 գիրք պետք է նվիրեին թանգարանին:

Օրվա երկրորդ կեսին գրքերի նվիրատվությունը շարունակվեց թամանյանական մասնաշենքի նախամուտքում: Զուգահեռ մեծ ցուցասրահում բացվեց «Հովհաննես Թումանյանի գրական ժառանգությունը» խորագրով գրականության եւ ալբոմային հրատարակությունների ցուցադրություն: Գրադարան էին այցելում նաեւ գրքի հեղինակներ, որոնք ընթերցողներին էին ...

Հյուր գրադարանում

Դանդաղ ու լուռ է քայլում՝ ձեռքին գրքերի ծանր կապոց: -Գրքերը բերել եմ, որ նվիրեմ իմ սիրելի գրադարանին, դա չափազանց կարեւոր է: Այստեղ է դրանց տեղը, սա է գրքերի տունը,- ասում է: Արվեստաբան, արվեստի վաստակավոր գործիչ Շահեն Խաչատրյանն է: 86-ամյա արվեստագետը հարկ է համարել անձամբ այցելել եւ գրադարանին նվիրել իր հեղինակած գրքերը, որոնցից մի քանիսը գրադարանում բացակայող օրինակներ են: «…Վերջին տարիներին նրան ահավոր տանջել են հայ ժողովրդի կրած տառապանքները, ողբերգական արհավիրքները: Պատահական չեն նկարներում փոթորիկի հաճախակի պատկերումները, որոնց բովանդակային էությունը ժողովրդի ծանր վիճակն է` այլաբանորեն ներկայացված»,- Գրքերից մեկի առաջաբանում Այվազովսկու մասին գրել է հեղինակը: Հիմա բառեր չի շռայլում. արվեստի, Այվազովսկու եւ իր արած գործի հանդեպ սերը յուրաքանչյուր շարժումից, հայացքից, ձայնի ելեւէջից է զգացվում: Մեկ առ մեկ հանում է գրքերը, ժպտում, պատմում ինչպես է ...